[Giáo dục ] -CẢI CÁCH GIÁO DỤC TỪ GỐC

Ảnh minh họa.

Lâu nay, vấn đề CCGD được dư luận rất quan tâm. Chính phủ đã chỉ đạo ngành giáo dục và các ngành liên quan phối hợp nghiên cứu tìm giải pháp đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục-đào tạo. Nhiều cuộc hội thảo đã được tổ chức nhưng xem ra vẫn chưa gỡ được những “nút thắt” để CCGD đạt hiệu quả. Ở nước ta, hệ thống giáo dục chia thành nhiều bậc khác nhau. Các bậc học này có chức năng, nhiệm vụ riêng nhưng có mối quan hệ lô-gích, liên thông, nhất là mặt kiến thức. Bởi vậy, CCGD không thể chỉ cải cách ở một cấp học, bậc học nào đó hoặc đốt cháy giai đoạn, chỉ cải cách “phần ngọn”. Thực tế cho thấy, trình độ kiến thức, phương pháp tư duy, cách thức làm việc… của sinh viên tốt nghiệp cơ bản được hình thành, tích lũy từ bậc học phổ thông. Bậc đại học chủ yếu trang bị cho sinh viên chiều sâu tư duy, kiến thức chuyên ngành chứ không dạy lại những gì đã học. Thế nhưng, ở nhiều trường đại học vẫn phải dạy lại do sinh viên bị thiếu hụt kiến thức căn bản. Một yêu cầu đối với học sinh, sinh viên là, trong quá trình tích lũy kiến thức, các em phải biết tự học để hiểu đúng, hiểu thực chất vấn đề. Tuy nhiên hiện nay, không ít học sinh xác định học để lên lớp, để thi đậu. Lối suy nghĩ này hình thành từ bậc học phổ thông, cho nên, cần thay đổi cách nhìn nhận, đồng thời phải định hướng cho học sinh ngay phương pháp học tập từ khi bước vào lớp 1. Nếu để lên đến đại học mới định hướng thì đã muộn. Nhiều người đã biết, kiến thức không tạo ra tư duy, nó chỉ là sản phẩm của tư duy. Tư duy tốt thì sẽ có kiến thức tốt, mà tư duy lại được hình thành trong suốt cả quá trình học tập. Vì vậy, muốn CCGD phải bắt đầu cải cách từ gốc, trong đó, việc cải cách về môi trường học tập là yếu tố hết sức quan trọng. Song, để cải cách căn bản, toàn diện, trước hết, cần sửa đổi những bất cập ngay trong Luật Giáo dục và Luật Giáo dục đại học, cùng những văn bản quy phạm pháp luật. Phải khuyến khích xu hướng tự chủ cho các trường đại học. Bên cạnh đó, các trường đại học cần nhận thức đúng vị trí của mình để đẩy mạnh cạnh tranh và hợp tác, nhất là trong xu thế toàn cầu hóa. Thay vì cố gắng vay mượn những chương trình đào tạo nâng cao, chuyên sâu, chúng ta hãy khởi đầu bằng những chương trình đào tạo cơ bản, từ kiến thức phổ thông. Đồng thời phải chấm dứt kiểu cải cách “ăn xổi ở thì” để bảo đảm cho nền giáo dục nước nhà phát triển bền vững. HOÀNG THÀNH